Module Mầm non 7: Môi trường giáo dục cho trẻ mầm non - Nguyễn Thị Mai Chi

Nội dung text: Module Mầm non 7: Môi trường giáo dục cho trẻ mầm non - Nguyễn Thị Mai Chi

1. NGUY ỄN THỊ MAI CHI MODULE mn 7 m«i tr−êng gi¸o dôc cho trÎ mÇm non | 9
2. A. GIỚI THIỆU TỔNG QUAN Trong module này bn s tìm hiu nhng vn c bn v môi trng giáo dc cho tr trong phm vi khuôn viên ca trng mm non, bit cách t chc môi trng giáo dc cho tr trong trng mm non nhm to iu kin cho tr c hot ng tích cc, ch ng, sáng to, phát huy kh nng cá nhân và giáo dc tr thông qua môi trng. B. MỤC TIÊU Sau module này, bn s: 1. VỀ KIẾN THỨC — Hiu c khái nim, ý ngha và các yêu cu ca môi trng giáo dc cho tr trong trng mm non. — Bit c cách thc t chc môi trng giáo dc cho tr hot ng có hiu qu trong trng mm non. 2. VỀ KĨ NĂNG — Thit lp c môi trng giáo dc trong lp và ngoài tri cho tr hot ng trng mm non. — S dng các iu kin sn có xây dng môi trng giáo dc cho tr phát trin trng mm non. — Sáng to trong t chc môi trng giáo dc cho tr trng mm non. 3. VỀ THÁI ĐỘ — Nâng cao ý thc b sung, iu chnh môi trng giáo dc phù hp vi tr lp ca mình ph trách và trng mm non ngày càng phong phú và hp dn. Bn cn khong 10 gi hoàn thành module này. 10 | MODULE MN 7
3. C. NỘI DUNG 1. KHÁI NIỆM MÔI TRƯỜNG GIÁO DỤC Ở TRƯỜNG MẦM NON Hoạt động 1. Tìm hiểu về môi trường giáo dục cho trẻ mầm non Da vào kinh nghim bn thân, bn hãy vit ra suy ngh ca mình tr li các câu hi sau: 1. Môi trng giáo dc cho tr trng mm non là gì? 2. Môi trng giáo dc này có ý ngha nh th nào i vi s phát trin ca tr? 3. Nêu các yêu cu cn thit v môi trng giáo dc (nguyên tc xây dng môi trng giáo dc) cho tr trng mm non và liên h vi thc t ni bn làm vic. MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 11
4. Bn hãy i chiu ý ni dung va vit vi nhng thông tin di ây và t hoàn thin ni dung tr li các câu hi. THÔNG TIN PHẢN HỒI — Môi trng giáo dc cho tr mm non cp ây là hoàn cnh sinh hot ca tr — toàn b iu kin t nhiên và xã hi nm trong khuôn viên ca trng mm non, gm hai b phn không th tách ri, liên quan cht ch và b sung ln nhau, ó là: + Môi trng vt cht: phòng nhóm/ lp hc, hành lang, sân vn và trang thit b, dùng dy hc. + Môi trng tinh thn: bu không khí, quan h xã hi, giao tip gia tr vi ngi ln (giáo viên, ph huynh, khách), gia tr vi nhau (ng niên, ng gii, khác gii) và gia ngi ln vi nhau. — Ý ngha/giá tr ca môi trng giáo dc i vi tr mm non là: To iu kin cho tr c tng tác vi phng tin giáo dc (thit b, dùng, chi) và tip xúc, giao tip vi mi ngi. — nh hng sâu sc ca môi trng trong hot ng giáo dc: + Giúp tr có c hi t khám phá mt cách tích cc, ch ng tri nghim và phát trin toàn din, phát huy ti u nhng tim nng sn có ca bn thân, hình thành nhng k nng cn thit cho cuc sng. + H tr thit yu cho giáo viên thc hin chng trình giáo dc mm non. — Yêu cu v môi trng giáo dc cho tr mm non: + An toàn và v sinh: m bo iu kin v c s vt cht theo quy nh (din tích, ánh sáng, thoáng mát v mùa hè, m áp v mùa ông và dng khí cho tr trong lp hc; h thng in, nc; dùng, chi, trang thit b) c bo dng tránh nguy him, m bo an toàn và gi gìn v sinh sch s; có bu không khí vui ti, thân thin, hòa thun; quan h gn gi, yêu thng, tôn trng; i x công bng. 12 | MODULE MN 7
5. + Phù hp vi c im tâm sinh lí và nhu cu ca tr mm non: Tr phát trin nhanh và rt hiu ng nên cn không gian rng hot ng, c bit khi thi tit xu hn ch chi ngoài tri. Khong không gian này cn thit tr chi cá nhân hoc chi cnh nhau hay chi thành nhóm. + áp ng yêu cu ca chng trình: thit k môi trng theo quá trình hot ng ch ; xây dng các khu vc/góc hot ng. — Thc t: Nên tn dng phng tin sn có trong môi trng t nhiên — xã hi a phng nh cây, con, hoa qu, kt cu công trình xây dng, nguyên vt liu; sn phm t to ca giáo viên và tr; vn hóa bn a. Giáo viên cùng tr chun b và xây dng môi trng giáo dc thân thin cho nhóm/ lp mình. Xây dng môi trng giáo dc là mt quá trình thng xuyên, liên tc và theo ch giáo dc ang din ra. Hot ng giáo dc trong trng mm non có th c tin hành trong nhóm/ lp, ngoài sân và các khu vc khác trong trng. 2. KHU VỰC BÊN TRONG (Cấu tạo phòng nhóm/ lớp) Hoạt động 2. Sắp đặt phòng nhóm/ lớp 1. Khi thit lp phòng nhóm/ lp, bn ã làm nhng iu nào trong ba iu di ây? Hãy in theo ct ni dung nhng iu bn ã làm. 1. Trao i ý kin vi 2. Cùng tr bàn bc 3. V s thit k ng nghip – – – – – – – – – 2. Bn quan sát ni tht nhóm/ lp ca mình xem: — Cách sp xp ã hp lí cha? MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 13
6. — Nu cn iu chnh, bn s thay i cái gì? Vì sao? — Bn xp t cn phòng theo nguyên tc nào? Bn hãy i chiu nhng ni dung va vit vi nhng thông tin di ây và t hoàn thin ni dung các câu hi. THÔNG TIN PHẢN HỒI Môi trng giáo dc trong nhóm/ lp chính là ni tht và mi hot ng giáo dc din ra trong cn phòng ó. Giáo viên và tr hoàn toàn có th sáng to trong vic thit k môi trng di nhiu hình thc phong phú, tùy thuc vào kh nng và hoàn cnh c th ca phòng nhóm/ lp (c cu phòng, cách b trí các phòng trong lp, din tích c s dng, ca s và ca ra vào ) và iu kin v trang thit b ni tht. Bn thân cn phòng ã gi ý cho bn mt s b trí và ng thi cng a ra nhng hn ch nht nh: Cn phòng hình vuông hay ch nht, 14 | MODULE MN 7
7. có ct hay không có ct; v trí in, ca s, ca ra vào, ch ra và ni cha ; ng i li li, hng ánh sáng chiu vào lp và hng gió GV cân nhc nhng thun li và khó khn sp xp cn phòng sao cho thích hp và có th quan sát d dàng, bao quát tt c t mi phía c càng nhiu càng tt theo mt s nguyên tc c bn sau ây: — An toàn: Thng xuyên kim tra nhng vt nguy him có th xut hin trong lp hc (ví d: c d v, nhng vt th sc nhn, phích nc nóng, sàn trn trt, cm in ). — Phân b không gian hp lí cho các khu vc/góc hot ng: Khu vc cn yên tnh (xem sách, to hình, chi máy vi tính, xp hình) xa khu vc n ào (xây dng, óng gõ ); Dành nhng ni nhiu ánh sáng cho các khu vc/góc xem sách, to hình và chm sóc cây; Có ch dành cho vic n, ng, th giãn, cha dùng cá nhân ca giáo viên và tr. — Các khu vc/góc hot ng b trí linh hot, thun li bng nhng vách ngn thp, giá hoc lip, thùng hay hp ln (có th c nh hoc di chuyn), mang tính m, to iu kin d dàng cho tr t la chn và s dng vt, chi, tham gia hot ng (to hình, chi nc, ni tr gn ch có nc; chi vi máy vi tính, nghe a, xem bng gn cm in) và tin cho giáo viên theo dõi. Các khu vc cn c chia rõ ràng và có ranh gii phân chia tr d nh hng khong không gian c s dng. — S lng góc chi, th t trin khai và cách sp xp các khu vc/góc hot ng ph thuc vào din tích cn phòng, dùng, chi, trang thit b, s tr trong nhóm/ lp, tui ca tr và tng ch c th. Có th luân phiên dn t 4 n 5 khu vc/góc hot ng. Vi tng trng hp, sp xp hay thay i khong không cho phù hp. — B trí cân i gia vt cng (nh bàn, gh ) vi vt mm (nh gi, m, chiu, thm ). — Môi trng giáo dc trong lp hc nên có s thay i vài ln trong nm hc to cm giác mi m i vi nhng ngi cùng sinh hot trong ó. MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 15
8. 3. ĐỒ DÙNG, ĐỒ CHƠI, THIẾT BỊ GIÁO DỤC MẦM NON Hoạt động 3. Thống kê đồ dùng, đồ chơi, thiết bị 1. Bn hãy i chiu nhng dùng, chi, thit b hin có vi Danh mc dùng — chi — Thit b dy hc ti thiu dùng cho Giáo dc mm non (ban hành kèm theo Thông t 02/2010/TT-BGDT) và ni dung giáo dc trong Chng trình Giáo dc mm non ri lit kê vào bng bên di nhng gì còn thiu trang b cho y hoc b sung, thay th bng các ngun khác nhau: Mua sm Su tm T to 16 | MODULE MN 7
9. 2. Ghi li cách bn s dng dùng, chi, thit b dy hc. Cho ví d. Bn hãy i chiu nhng thông tin va vit vi nhng thông tin di ây và t hoàn thin ni dung các yêu cu ã thc hin. THÔNG TIN PHẢN HỒI dùng — chi — Thit b dy hc ti thiu dùng cho Giáo dc mm non theo Thông t 02/2010/TT-BGDT (xem c th trong danh mc) bao gm: — dùng; — Thit b dy hc, chi và hc liu; — Sách, tài liu, bng a. Giáo viên cùng nhà trng có trách nhim mua sm, t làm, su tm, s dng, bo qun, thay th, b sung và nâng cp dùng, chi, thit b phc v dy hc ti các c s giáo dc mm non. dùng, chi, nguyên vt liu cn a dng, phong phú và hp dn tr. dùng, chi, thit b phi m bo: — Tính an toàn: theo quy nh ti Thông t s 18/2009/TT-BKHCN ngày 26/6/2009 ca B trng B Khoa hc và Công ngh v vic ban hành và MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 17
10. thc hin “Quy chun k thut quc gia v an toàn chi tr em” và hp v sinh. — Tính giáo dc và thm m: giúp tr phát trin kh nng vn ng, ngôn ng, cm xúc, thm m và quan h xã hi; phù hp vi thun phong, m tc và truyn thng o c ca dân tc Vit Nam; không mang t tng bo lc; phù hp vi tâm, sinh lí la tui và phát trin ca tr. — Các dùng, chi, thit b cm lu thông trên th trng theo quy nh ti các vn bn hin hành ca nhà nc thì không c trang b, s dng trong trng mm non. — Thit b dy hc, chi, hc liu và sách, tài liu, bng a dùng trong nhóm/ lp có t hoc giá ng ngn np, gn gàng, s dng tin li. — Nhng c nào dch chuyn c có th dùng ngn, xác nh không gian khu vc /góc hot ng. — Khai thác giá tr ca dùng, chi, thit b mt cách trit , linh hot cho nhiu mc ích khác nhau trong các hot ng giáo dc a dng theo cá nhân hoc nhóm có th luân chuyn, chia s dùng, chi gia các khu vc/góc hot ng và nhóm/ lp. Ví d: * Qu bóng: + Thc hin vn ng vi bóng (ly, trn, bò, i, chy, ln, tung, ném, bt, chuyn); + Dùng nhn bit qu bóng (tên gi, c im, công dng và cách s dng); + Làm mu trong hot ng to hình (v, nn, xé dán qu bóng); + Chi bán hàng (bán bóng); + Tp m, phân loi, sp xp thành quy lut theo kích thc, màu sc và cht liu bóng * Lá cây: + Nhn bit — gi tên lá cây; + Phân loi theo màu sc (ti và sáng), kích c (to và nh, dài và ngn), hình dng (tròn, móc, mi tên), kt cu b mt (ráp, mn, nhn, bóng), công dng (có ích và không có ích); mùi (hc, thm); 18 | MODULE MN 7
11. + Thit lp trt t/sp xp mi nhóm lá ã phân loi theo th t nht nh: t ti nht n sáng nht, t to nht n nh nht, t dài nht n ngn nht, cái sp cái nga + Dán lá cây; + Xé, ct lá cây theo ng gân lá; + Xâu lá cây thành vòng và theo mu; + Vò lá cây; + In, , v lá cây; + Thu gom lá cây; + Làm cái qut, cái váy, áo khoác (áo ti) bng lá cây; + Trng cây trong trò chi xây dng; + Th thuyn bng lá cây; + m lá cây; + Chi du lá trong cát — Cung cp dùng, chi trng thái m, khuyn khích tr hot ng và sp xp tr có nhiu c hi hot ng, d ly dùng và ct sau khi s dng. Ví d, thay vì làm sn nhng chic nem chi nu n thì chun b nguyên vt liu cho tr t la chn gói theo ý thích (lá nem vuông, tròn ct t túi nilon ng hàng, nhân nem là xp, si tc, giy vn ). Giá, k gn bánh xe và chân bàn gp rt tin di chuyn và xp li khi cn. — Ngoài dùng, chi công nghip, GV có th s dng nhng th sn có tìm thy xung quanh nh dùng sinh hot, ph liu và vt liu thiên nhiên. Vic tái ch vt là tit kim; phát trin óc sáng to ca tr; phát trin k nng và s khéo léo ca ôi bàn tay khi làm chi. — B sung dn nhng cái mi vào các thi im khác nhau. MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 19
12. 4. CÁC KHU VỰC/ GÓC HOẠT ĐỘNG TRONG NHÓM/LỚP Hoạt động 4. Tạo các khu vực/góc hoạt động Quan sát s bên di, nhn xét các khu vc/góc hot ng trên s : 1. Xây dng 6. Khám phá 2. óng vai 7. Cát và nc 3. Xp hình 8. Âm nhc và vn ng 4. To hình 9. Ni tr 5. Sách 10. Máy vi tính 20 | MODULE MN 7
13. Bn hãy c nhng thông tin di ây có thêm hiu bit v vic to góc/khu vc hot ng. THÔNG TIN PHẢN HỒI Khu vc/góc hot ng là ni tr có th t chi — hc theo ý thích cá nhân, theo tng ôi, hoc trong nhóm nh, nhóm ln cùng s thích. ó tr hc cách t quyt nh, chia s và cng tác vi nhau. Tr c thc hành, tích ly kinh nghim phong phú, m rng trí tng tng và có c hi bc l kh nng. Các khu vc/góc ca tr trong trng mm non theo chng trình giáo dc mm non thng là: óng vai; to hình; th vin (sách, tranh truyn); ghép hình, lp ráp/xây dng; khám phá thiên nhiên và khoa hc; âm nhc. Khu vc/ Góc óng vai * V trí: — mt góc phòng; — Không gian có th chia thành mt s khong nh. * Trang b dùng, chi và nguyên vt liu: Theo ch cho tr s dng tái hin c trng, thuc tính ca mt i tng nào ó trong cuc sng. MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 21
14. — Gia ình (Ngôi nhà ca bé hoc nhà ca búp bê): + Bàn gh; + dùng n ung (bát a, a thìa, ca cc, m chén ); + Ging, gi, chn, chiu, màn; + Búp bê, thú nhi bông, con ri; + in thoi; + Kìm, búa; + Giá treo, rng, hòm và qun áo, giày dép, m nón; + B trang im (gng, lc, dây buc tóc ); + Bp và làm bp (ni niêu, xoong cho); + Chn bát; + Chu, khn. — Bnh vin: + Qun áo bác s; + ng nghe; + Dng c y t; + T thuc; + Giy, bút; + Bàn gh, ging bnh nhân. — Ca hàng bách hóa (Siêu th): + Bàn bán hàng, giá bày, ng/óng gói hàng hóa; + Các loi thc phm khô và chi bng nha; + Sách, báo, tp chí; + M bo him; + Làn/gi; + Cân; Thc o; + Bng giá; + Tin giy. 22 | MODULE MN 7
15. Khu vc/ Góc Xây dng * V trí: — ni không cn tr li i li; — Không gian rng cho tr xp các hình khi. * Trang b dùng, chi và nguyên vt liu: — Giá, k m; — Nhiu khi kích thc, hình, cht liu khác nhau; — Các chi hình ngi, con vt, thm c, cây hoa; — Xe có bánh y: toa xe ch hàng, xe cút kít, ô tô, xe p — B chi giao thông; — Tranh xây dng; — Tm bìa các tông kích c khác nhau; — Di bng các loi; — B mu xp hình; — Cúc áo, ht ht, ng ch, lõi cun giy, di vi, cành, que, si, á cui — Hp ng; — Bút và màu v; — H dán. MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 23
16. Khu vc/ Góc Xp hình, ghép hình và lp ráp * V trí: — t gn Khu vc/Góc Xây dng. * Trang b dùng, chi và nguyên vt liu: — Giá m; — Thm, chiu; — Bàn gh; — Các b xp hình, lp ghép a dng v hình dáng, kích thc và hng dn lp ráp; — Vt liu xâu x (que, ht ht), gn ni, buc dây, an, bn, tt (có th dùng rm, v bp ngô, dây gai, lá cây ), xp lng vào nhau, xp chng lên nhau; — Các hình hình hc; — Bng d, bng gài; — Quân bài, lô tô, ô mi nô . — B ch cái, ch s. Khu vc/ Góc To hình 24 | MODULE MN 7
17. * V trí: — v trí c nh trong phòng, tt nht ni sáng sa, có ánh sáng chiu vào. * Trang b dùng, chi và nguyên vt liu: — Bàn gh; — Giá ng, giá treo, giá v; — R, khay, bng; — Tranh nh ngh thut (tp chí, ho báo, lch, qung cáo, áp phích); — m ngh dân gian; — Mu, mô hình; — Giy các loi (giy v, giy trng, giy th công); — Bìa, hp các tông; — Bút v, sáp màu, phn; — Thc, màu v, h/keo dán; — t/bt nn; — Áo choàng; — Nguyên vt liu thiên nhiên (que, ht ht, si á, lá khô, rm r, lõi ngô, v sò, c ); — Ph liu (ming xp, giy gói hàng, giy báo, tp chí, giy bìa, chai, l, hp nha, hp côcacôla, ); — khâu vá; — Kp, dây; — Máy c l, ghim và dp ghim • V bng bt màu: + Thuc v nhiu màu (thuc nc hoc bt màu); + Giy kh rng; + Giá v hay bàn; + Khay ng màu; + Bút lông cán dài. • V bng bút: + V tp v hoc giy v; MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 25
18. + Bút chì màu các loi, bút chì mm, bút sáp; + Phn, bng. • In: + Các con du, khuôn in (bng cao su, nha, mút, g, c, qu ); + Giy; + Mc nhiu màu. • Ct dán: + Kéo; + H; + Giy/Bìa màu; + Vi vn; + Hp ng. — Nn: + t nn; + Bng foócmica. Khu vc/ Góc Sách, truyn, th vin 26 | MODULE MN 7
19. * V trí: — Ni yên tnh, tránh li i li; — Có ánh sáng tt. * Trang b dùng, chi và nguyên vt liu: — Bàn gh; — Giá sách; — Gi, m mm, thm, chiu; — Các loi tranh nh, sách tranh, truyn tranh, ho báo, tp chí tài a dng, an bum; — Bng dính, ty, bút, kéo, h dán/keo; — Các con ri. Khu vc/ Góc Khám phá thiên nhiên, khoa hc * V trí: — Mt góc trong phòng. * Trang b dùng, chi và nguyên vt liu: — Giá; MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 27
20. — Khay; — L ng có np; — Các loi hoa, cây cnh không c hi; cây trng ngn ngày; — Vt d nuôi, d sng; — Hp ng cát và b chi vi cát, ht ht; — Chu cha nc và b chi vi nc, vt th vào nc; — Áo choàng; khn lau, chi, xng; — Tranh nh, kính lúp; — B chui; que; si, á, g; — Tiêu bn ng thc vt, côn trùng; — Lng/hp/li bt côn trùng, b cá; — Dng c ong o: cân, bàn tính — Các hình hình hc (tròn, vuông, ch nht, tam giác); — Ch cái, ch s; — Phm màu. Khu vc/ Góc Cát và nc 28 | MODULE MN 7
21. — chi cát, nc; — Dng c làm vn: cuc, xng, bình ti. Khu vc/ Góc Âm nhc và vn ng * V trí: — Xa góc yên tnh; — rng tr vn ng. * Trang b dùng, chi và nguyên vt liu: — Các dng c âm nhc; — u video, máy cassette, u a; — a CD, VCD, DVD; — àn Organ; — Tp bài hát, trò chi, iu múa; — Trang phc biu din: qun áo, khn, m, nón, vòng, qut, hoa — Nhng con ri. MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 29
22. Khu vc/ Góc Ni tr * V trí: — Có th trong phm vi Khu vc/ Góc óng vai. * Trang b dùng, chi và nguyên vt liu: — B dùng, chi cho hot ng “Bé tp làm ni tr”; — dùng pha nc ung; — R rá. Khu vc/ Góc Máy vi tính * V trí: — Có th trong phm vi Khu vc/ Góc Sách, truyn, th vin. * Trang b dùng, chi và nguyên vt liu: — B máy vi tính; — Bàn gh; — a CD, VCD, DVD các phn mm giáo dc mm non. 30 | MODULE MN 7
23. 5. TRƯNG BÀY – TRANG TRÍ Hoạt động 5. Xem hình ảnh và ghi lại nhận xét MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 31
24. Bn hãy xem hình nh trên và ghi li nhn xét: 1. ây ang trin khai ch nào? 2. Ch này có nhng ni dung và hot ng gì? 3. Cách bài trí nh vy ã tha áng cha? Nu cha thì nên bài trí ra sao? Bn hãy i chiu ni dung va vit vi nhng thông tin di ây và t hoàn thin ni dung tr li các câu hi. THÔNG TIN PHẢN HỒI — Trang trí phòng nhóm/ lp m bo thm m, thân thin và phn ánh c hot ng giáo dc ca ch trong sut thi gian tin hành ch di nhiu hình thc linh hot (nhng bc tranh tng, các tm áp phích, s , nhng chic máy bay giy treo trên dây ). 32 | MODULE MN 7
25. — Các vt trang trí — trng bày trong tm mt tr (nht là nhng vt do tr t làm). Mi th tr mun s dng u d thy, d ly. — Dán nhãn/ kí hiu bng t ng n gin và hình nh d hiu. — Trng bày — trang trí mang tính ng: có th s dng vt trng bày — trang trí trin khai các hot ng khi cn thit và thng xuyên thay i cách bày bin. — Các vt dng dùng trng bày — trang trí a dng, th hin vn hóa a phng, c la chn t chính dùng, chi, nguyên vt liu phc v ch và sn phm ca giáo viên và tr. — Nhng thit b, chi gm nhiu b phn cn theo b vi nhau. Nhng vt nng t ngay trên mt sàn. — Không trang trí trong sân vn bng á nhn, á si. 6. KHUÔN VIÊN NGOÀI TRỜI Hoạt động 6. Nghiên cứu hình và liệt kê những thiết bị có thể áp dụng (ở nơi bạn đang làm việc) MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 33
26. Bn hãy nghiên cu hình trên và lit kê nhng thit b có th áp dng ni bn ang làm vic. Bn hãy i chiu ni dung va vit vi nhng thông tin di ây và t hoàn thin ni dung yêu cu bn va thc hin. THÔNG TIN PHẢN HỒI B trí khuôn viên ngoài tri cn có: — Hàng rào bao quanh bo v, quy nh phm vi nhóm/ lp ng thi ngn ngi l và ng vt i vào; — Khu vc bóng mát che nng hay ma (làm mái, cng bt, cm ô dù to); — Khu vc sân cng (láng xi mng, lát gch) tp th dc, chi chi có bánh xe, bóng, xây dng vi các khi ln; — Thm c; vn; — Ni chi cát, nc có g chn cát khi vung vãi ra ngoài (ni ây tr s chi p núi, khi sông, óng bánh, xây công trình thy li ); — Ch nuôi gia súc, gia cm; — Ch ngi a dng (gh á, gh tre, hàng gch di gc cây to, khúc g, g tng ); — Ni ra tay chân hoc i tiu tin; Trang b nguyên vt liu, thit b và chi gm có: — Thùng, chu; — Li; 34 | MODULE MN 7
27. — Nguyên vt liu thiên nhiên: t, cát, nc, cây ci ; — Bóng, vòng, dây nhy, chi có bánh xe, chi cát/nc, túi cát, mc, chi giao thông, a bay, qun áo hóa trang, dng c v, thùng các tông ln ; — Nhà chòi, lu, quán, gh ngi — Cu trt/cu thng bng, xích u, bp bênh, thang leo, dng c leo trèo (hp g cng, xà ngang, tm ván), ng chui Nhng th này nên t phân tán quanh sân khi chi tr không va chm vào nhau. — Ch ct gi dùng, chi ngoài tri khi cha dùng ti. 7. THỰC VẬT, ĐỘNG VẬT Hoạt động 7. Tìm hiểu những vật nuôi, cây trồng phù hợp với môi trường ở trường mầm non Bn hãy suy ngh và tr li câu hi di ây: — Nên trng cây gì và nuôi con gì trong trng mm non? + Cây: + Con: Bn hãy c nhng thông tin di ây có thêm hiu bit v vt nuôi cây trng trng mm non. THÔNG TIN PHẢN HỒI Cây xanh có tác dng to ln to ra môi trng trong lành, iu hòa nhit , cho bóng mát, chng bi, chng n, cn gió lnh v mùa ông, dit khun trong không khí, làm nhóm/ lp thêm p và giáo dc tình yêu thiên nhiên cho tr. MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 35
28. — m bo an toàn cho tr, v nguyên tc: Không c trng các loi cây có gai nh dui, tre gai, mây ; các loi cây có nha m c nh xng rng, xoan, trúc ào ; cây thu hút rui nhng, sâu b nh i, nhãn, bàng, vi, Cng cn tránh nhng loi cây r mc ni trên mt t làm tr vp ngã nh su, xà c, si, — Tùy theo cây ci ca tng a phng mà chn cây trng cho phù hp. Cây thng c trng theo các chc nng s dng sau ây: + Cây hàng rào thng trng dc theo chu vi khu t, trng thành lung rng 50cm, càng cao càng tt. Các loi cây thng trng nh dui, dâm bt, dâu xanh, cúc tn Dc theo hàng rào cách nhau 3 — 5m có th trng thêm các loi cây lá nh, tán ln nh: phi lao, bch àn, phng v Cây hàng rào còn c trng xung quanh các sân chi riêng ca tng nhóm/ lp. + Cây dây leo c trng trên các giàn, trng nhng mng tng hng tây. Các loi cây thng trng nh hoa t ai vàng, thiên lí, bìm bìm, vn niên thanh, u ván + Cây hoa, cây cnh trang trí c trng trong các bn, các chu cnh, có th t dc hàng hiên. Thông thng có th trng các loi: cúc, mào gà, hoa mi gi, ngâu, sói, trúc, d hng, thc dc, bng n + Cây n qu có th trng các loi: chui, u , vú sa, da, hng xiêm + Trong vn có th trng các loi cây thuc nam nh: sài t, tía tô, kinh gii, gng, s + Rau trng trên mt khonh t nh. Nên trng nhng loi rau thông thng, d sng chm sóc nh ci, dn, da chut, u hà lan, cà chua Khi trng cây cn chú ý kt hp mt s loi vi nhau luôn có lá xanh và hoa n sut các mùa. — Nuôi gà, th, chim b câu, chut lang, rùa, d mèn, cá (không b cá quá rng, quá thp) 36 | MODULE MN 7
29. 8. BẦU KHÔNG KHÍ TRONG NHÓM/ LỚP Hoạt động 8. Ghi lại cảm xúc, bình luận và cách xử lí tình huống Bn hãy ghi li cm xúc, bình lun và cách x lí hai tình hung sau : Tình hung 1: — Giáo viên: + Cái gì mà m lên th? + Hai con sao li ánh nhau h? + Các con có th thôi i c không? — Tr: + Con có nó trc nhng bn y li ging ca con. + Không, con có nó trc. Cô bo bn y tr li cho con. — Giáo viên: + Cô bit tin ai bây gi. + Không c chi vi chi này na vì các con tranh giành nhau. + C hai con hãy ra ngoài, n khi cô cho phép mi c vào. Tình hung 2: Tr: — Cô i, lúc nào thì m n ón con v? Giáo viên: — Khi nào n thì n. Không phi hi! Bn hãy c nhng thông tin di ây có thêm hiu bit v bu không khí nhóm/lp trng mm non. MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 37
30. THÔNG TIN PHẢN HỒI Mt s iu cn thit to bu không khí, mi quan h tình cm thân thin, môi trng giao tip hòa ng, ci m vi tr: Nhng iu giáo viên nên làm Vì sao Nói nng nh nhàng. Tr d chu, cm thy th thái. i x vi tr công bng, không Mi tr u c yêu thng, thiên v. quan tâm úng mc. To s tin cy, mong mun chia s: Tr cm thy gn gi và bình ng. lng nghe tr, gi tên tr. Khi nói chuyn vi tr ngi ngang tm vi tr và nhìn vào mt tr. áp ng nhng nhu cu và câu hi Tr phát trin ý thc tin cy và t ca tr nhanh chóng và tích cc; trng khi c quan tâm áp ng bit an i và giúp gii quyt vn nhu cu. mt cách xây dng. Tôn trng tình cm và ý kin ca Tr nhn thy tình cm, tâm t tr (cho dù giáo viên không ng (nhng bn khon, lo lng và suy ý). Không gò bó, áp t, nh kin ngh), nhng c gng ca mình vi tr. Chp nhn s khác bit ca luôn c quan tâm, ý và cm tr. ánh giá s tin b ca tr so thy t ch. vi bn thân. Kiên nhn vi tr. Ch i tr. Tr không cm thy cng thng, Tránh thúc ép tr. Khuyn khích c ch. tr bc l cm xúc, ý ngh và t tin din t bng li nói. Tìm hiu nhng gì xy ra ch To cho tr có thông tin phn hi không ch ngn cm. Ch cm oán v nhng gì tr có th làm và nhng vic có th gây nguy hi n nhng gì là không chp nhn c. tr. Hn ch mnh lnh “không c”, “phi” Tng cng khích l, khen ngi tr “gii tht”, “hay quá” t ra nhng quy nh, nhng gii Tr thc hin tt hn khi tr bit hn rõ ràng và áp dng nhng iu rõ cái gì mình mong mun và khi 38 | MODULE MN 7
31. ó mt cách nht quán, bình tnh. tr cm thy các quy nh là công Ví d: Tut trên cu trt xung bng. bng mông. Khi u dng hn mi vào hay ra. Leo trèo dùng c hai tay bám a ra nhng li khuyn khích, Gii quyt vn là mt k nng nhng gi ý giúp tr có th t quan trng v mt xã hi và nhn tìm ra cách gii quyt c vn thc mà tr cn c phát trin. ca bn thân. Kh nng tìm ra cách gii quyt vn to cho tr lòng t trng và t tin. T chc các hot ng tp th. Khi tr có k nng t làm ly nhng Khuyn khích tinh thn cng tác công vic ca mình và làm vic vi (tr cùng nhau hot ng và giúp ngi khác, lòng t trng ca tr ln nhau). Cho tr c hi t tng lên, tr s phát trin các k phc v và giúp ngi khác tùy nng xã hi. theo kh nng. Gi ý tr m rng mi quan h qua li. Giúp tr gii quyt các mâu thun, Kh nng bit nhìn s vt nhiu hiu c quan im khác và chp khía cnh khác nhau là mt k nhn nhng khác bit cá nhân. nng nhn thc quan trng và có tính cht quyt nh cho cuc sng thành công ca tr sau này. ng viên s lc quan, t tin vào Khi c khuyn khích, tr tin bn thân: "Chng có gì khó", "Nht tng vào kh nng ca mình, phát nh làm c", "Ln sau s tt huy tính t lc, sáng to và thc s hn" hiu bit các khái nim mi. 9. NGUỒN LỰC XÂY DỰNG MÔI TRƯỜNG GIÁO DỤC Hoạt động 9. Tìm kiếm và sử dụng nguồn lực xây dựng môi trường giáo dục Bn hãy in vào bng bên di nhng ni dung c th có th khai thác các ngun lc h tr vic xây dng môi trng giáo dc cho nhóm/ lp/trng mm non. MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 39
32. Nhân lc Vt lc Tài lc Bn hãy c nhng thông tin di ây có thêm hiu bit v vic khai thác các ngun lc h tr xây dng môi trng giáo dc nhóm/ lp/ trng mm non. THÔNG TIN PHẢN HỒI Kinh phí mua sm thit b, chi mm non c cân i t ngun kinh phí chi thng xuyên ca a phng cho giáo dc mm non và các ngun kinh phí hp pháp khác. i vi các c s giáo dc mm non t thc, kinh phí mua sm dùng, chi, thit b dy hc mm non c ly t ngun thu ca c s giáo 1 dc mm non ó và cân i t ngun kinh phí hp pháp khác. ( ) Các ngun kinh phí hp pháp nêu trên có th huy ng t ngun xã hi hóa giáo dc nh t các doanh nghip, các t chc kinh t — xã hi trong và ngoài nc hoc t cha m tr. Môi trng c xây dng bi: — Toàn b i ng giáo dc trong nhà trng (bao gm giáo viên, cán b qun lí, công nhân viên); — Gia ình ca tr; — Cng ng ti a phng; — S tham gia ca chính tr. 1 Công văn số: 9331/BGDĐT-CSVCTBTH ngày 20/10/2009 và số 4529/BGDĐT-CSVCTBTH ngày 30/7/2010 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT về việc hướng dẫn mua sắm, tự làm, sử dụng và bảo quản ĐD, ĐC, TBDH tối thiểu cho giáo dục mầm non. 40 | MODULE MN 7
33. Bn c gng tham gia bi dng chuyên môn nghip v hàng nm, a ni dung môi trng giáo dc vào các hot ng chm sóc — giáo dc mt cách hp lí, thi giáo viên dy gii (kim tra ánh giá v t chc môi trng giáo dc: rèn k nng sng vn minh ca tr, xây dng môi trng xanh — sch — p và an toàn ). Ngun cung cp nguyên vt liu, thit b và dùng, chi vô cùng phong phú khi bn phi hp cht ch vi gia ình và cng ng: — dùng, chi, thit b sn xut công nghip, th công (theo Danh mc): có th mua các công ty sn xut và cung ng thit b giáo dc mm non. — dùng sinh hot hàng ngày, ph liu và nguyên vt liu thiên nhiên: Có th tìm thy môi trng xung quanh: + V cây, qu, v trng; + Tm li; + á, si; + Gy, que, tm; + Hp; + V bao diêm, thuc lá; + Chai, l, lon nc ngt/bia; + Màn, chiu, thm, qun áo c; + Báo, tp chí, bu thip, nh, lch; + San hô; + Giy gói; + Chu; + Vi vn; + Kp giy; + Túi ng hàng; + Len, ch, si; + Cành, hoa, lá, mo cau; + Khuy, cúc; + Dây các loi; + Giy, bìa các tông, giy th công; + Cát, nc; + ng rng, ng hút; + V ngao, sò, c, hn; + Bông, lông; + Tru, rm, r, c tranh, lau, ót; + t sét; + Tre, vu, sy, giang; + Nn; + Mu g, mùn ca; + R, rá, vành nón; + Xp, mút; + Xà phòng; + Thân cây chui, u , khoai nc; + Bàn chi; + Ht, ht, go, ngô, + Cp giy, cp qun áo; + Bt ng cc; + Phn; + Lõi ngô, râu ngô, b ngô; + Cc, thìa, bát; MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 41
34. Hãy gi li nhng th này. Chúng ta có th làm ra nhiu vt t chúng. Hãy ng các th vào trong hp cha ph liu. 42 | MODULE MN 7
35. Bn nên tn dng c hi vn ng các cp, các ngành quan tâm h tr, to iu kin kinh phí u t nâng cp c s vt cht và mua sm trang thit b. 10. ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ CỦA MÔI TRƯỜNG GIÁO DỤC Hoạt động 10: Đối chiếu hiện trạng của nhóm/lớp bạn theo các tiêu chí Hãy i chiu hin trng ca nhóm/ lp bn theo các tiêu chí di ây: — C s vt cht: Ghi im vào Tiêu chí ô () theo thang im 1. Môi trng an toàn, sch s, hp dn và thoi mái cho tr. 2. Sp xp không gian khuyn khích s tng tác gia tr, cho phép chia nhóm linh hot và h tr vic tìm tòi hc hi. 3. Phòng hc c chia thành nhiu khu vc/góc áp ng các kiu hot ng và phát trin ca tr. Cung cp không gian trong tng khu vc/góc hot ng. D dàng i li gia các khu vc/góc hot ng. Có các hot ng tng thích trong các khu vc/góc lân cn (lin k). 4. Khuôn viên ngoài tri có din tích và vt liu thích hp h tr nhiu hot ng. Cung cp y các dng c cho các vn ng ci, trèo, thng bng, ào 5. Gn gi vi cuc sng ca tr và phn ánh vn hoá a phng. 1 2 3 4 5 Thang im Không ng ng dng ng dng ng dng ng dng dng c ti thiu trung bình tt y MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 43
36. — Vt liu: Ghi im vào Tiêu chí ô () theo thang im 1. S dng an toàn và to iu kin thun li cho vic tìm tòi, khám phá ca tr; 2. y s lng, chng loi, bn và kích thích nhiu giác quan, hp dn, d thay i. 3. Sp xp có h thng và d tìm. 4. Phù hp vi tr và phong tc tp quán. c luân chuyn. 5. c chuyn i khi cn thit tt c tr có th tham gia mi lúc, mi ni 1 2 3 4 5 Thang im Không ng ng dng ng dng ng dng ng dng dng c ti thiu trung bình tt y Bn hãy c nhng thông tin di ây có thêm hiu bit v các tiêu chí ánh giá, cho im v môi trng giáo dc trng mm non. THÔNG TIN PHẢN HỒI Khi trin khai các hot ng giáo dc, giáo viên quan sát và nhn xét quá trình hot ng thy c nhng u im và hn ch ca môi trng mà kp thi iu chnh, áp ng mc ích yêu cu thông qua mt s tiêu chí ch yu sau ây: — Tr chn khu vc/góc hot ng và dùng, chi, nguyên vt liu th nào? + Nhng khu vc/góc hot ng nào ít c s dng? + Nhng khu vc/góc hot ng và dùng, chi, nguyên vt liu nào thng c la chn nhiu hn? + ng i li li có nh hng n hot ng ca tr không (Tr có b cn tr hay mt an toàn khi hot ng không)? 44 | MODULE MN 7
37. + Hàng ngày tr chn dùng, chi, nguyên vt liu ging ht nhau, tng t hay khác nhau? + Tr có th t tìm, ct dùng, chi, nguyên vt liu không? + Tr có th hin ý thích liên quan n gii tính hoc dân tc trong vic la chn không? — Tr s dng dùng, chi, nguyên vt liu nh th nào? + Tr thc s làm gì vi dùng, chi, nguyên vt liu ã chn? + Tr có k nng s dng dùng, chi, nguyên vt liu mt cách thành tho không? + Tr có s dng dùng, chi, nguyên vt liu phù hp và sáng to không? + Nhng dùng, chi, nguyên vt liu nào kích thích tr chi óng vai, hot ng theo nhóm? + Nhng tr khác nhau có chi theo cách khác nhau vi dùng, chi, nguyên vt liu nh nhau không? + dùng, chi, nguyên vt liu nào thu hút s hng thú ca tr lâu nht? + dùng, chi, nguyên vt liu có phn ánh kin thc và kinh nghim ca tr không? + Tr có gi gìn và ct dùng, chi, nguyên vt liu vào ch c không? — Tr t chc công vic, quan h vi nhau và vi ngi ln th nào? + Tr giao tip nh th nào? Tr ch ng tip xúc hay i mi? + Nhng tr nào hay chi vi nhau? + Tr nh ngi ln, bn giúp nh th nào? + Nhng kinh nghim gì to iu kin cho tr hot ng tp th? + Hot ng cá nhân ca tr nh th nào? MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 45
38. D. ĐÁNH GIÁ Hoạt động 1 Nghiên cu hình bên di: Ghi tip câu theo gi ý sau: — Hình này th hin hot ng — khu vc/góc — dùng ã chun b là — Bc tranh to ra có th s dng . 46 | MODULE MN 7
39. Hoạt động 2 ây là ghi chép trong s d gi ca giáo viên: "Tôi ã quan sát khi các cháu ng dy. Cô gi tt c các cháu dy cùng mt lúc. Các cháu mc qun áo rt nhanh và trt t. Cháu nào cn giúp ã t n nh cô". Bn có ngh gì vi giáo viên này? Hãy ghi ý kin góp ý vào ây: Hoạt động 3 Gch chân 5 c im mà bn mong mun tr có hoc ó là kt qu ca tr t c trng: Thích phiêu lu Có suy ngh ci m Quyt tâm Tình cm Tò mò Nng n/y sinh lc Lch thip L phép Bit vâng li V tha Nng ng T phát/T nhiên Quan tâm Hài hc Kiên trì Tht thà Chm ch T hào MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 47
40. Quyt oán Sáng to Dám chp nhn ri ro T tin Suy ngh c lp Bit thng thc v p Vui v Mong mun tr nên tt hn PHẢN HỒI CHO ĐÁNH GIÁ Hot ng 1 — Ct/xé dán; v. — To hình; — Giy, bìa, bút lông, h dán, kéo, bông, màu nc, lá cây; — Trang trí phòng nhóm theo ch v thc vt; nhn bit phân bit/tp nói: cây (hình dng, kích thc, v trí, tp m, màu sc). Hot ng 2 — ánh thc tr dy ln lt. u tiên cho nhng tr ã tnh ng dy, sau ó mi gi các tr khác. — Bo tr nh bn giúp tp cho tr có thói quen giúp ln nhau vic mà cá nhân không th t làm mt mình. — Nhc nh tr thu dn gn gàng và thông báo hot ng tip theo. — Có th nghe mt giai iu vui nhn. Hot ng 3 Quan tâm; T tin; Vui v; Nng ng; Sáng to. BÀI TẬP ỨNG DỤNG 1. Bn quan sát môi trng giáo dc nhóm/ lp ca mình/ng nghip và nhn xét, trao i vi nhau nhng iu c và cha c theo các câu hi sau: — Câu 1: S lng khu vc/góc hot ng và cách sp xp ã hp lí cha? — Câu 2: Cách trang trí và bày bin các dùng, chi, nguyên vt liu ã phù hp và hng vào ch cha? — Câu 3: dùng, chi t to c th hin ra sao? T kt qu phân tích này, cùng nhau bàn bc iu chnh và huy ng ngun lc (nhân lc, vt lc, tài lc) h tr vic tái lp môi trng giáo dc. 48 | MODULE MN 7
41. 2. Da vào kinh nghim bn thân, bn hãy hoàn thành các câu di ây: — Tôi ngh tr nói chung là: — Khi tr không vui, thng bi vì: — Tôi tc gin khi tr: — iu quan trng nht mà mt ngi giáo viên có th làm là: — Tr không nên: — Tt c tr là: — Tôi mong các bc ph huynh: — Tôi cho rng tr hc tt nht là: MI TRNG GIO DC CHO TR MM NON | 49
42. KẾT LUẬN Môi trng giáo dc cc kì quan trng, có nh hng vô cùng to ln i vi cuc sng ca tr trng mm non, là nhân t c bn, iu kin ti cn thit thc hin chng trình giáo dc mm non. Môi trng này c xây dng bi giáo viên và tr, to c hi cho tr tri nghim, h tr s phát trin v th cht, ngôn ng, nhn thc, tình cm — xã hi và thm m. Môi trng giáo dc cho tr mm non chính là các phng tin, hc liu và nhng hot ng a dng; nhng tình hung lôi cun tr tham gia tích cc, t tìm tòi, khám phá qua thc hành, gii quyt vn mt cách sáng to trc tip lnh hi kinh nghim; giao tip gia giáo viên vi tr và tr vi tr. ó các mi quan h c thit lp cho tr thy tr c coi trng và chp nhn nh mt thành viên c lp trong tp th. Tr có cm giác an toàn và sn sàng tng tác mt cách t tin vi th gii vt cht và xã hi phát trin toàn din. 50 | MODULE MN 7